berkgoknil.com

Dinlerken hangimizin tüyleri diken diken olmaz ve yine hangimiz bu acıları yaşamışçasına “Giden gelmiyor…” diye haykırmaz . Türkülerimiz hüznü , acıyı , özlemi , aşkı , sevgiyi , isyanı yaşatır bize he mısrada ve her notada.

“Ano Yemen’dir gülü çemendir , giden gelmiyor acep nedendir , burası Muş’tur yolu yokuştur , giden gelmiyor acep ne iştir”. Bu aralar akşamları eve gitmek üzere Anadolu yakasına geçerken, 1.Köprünün üzerinde sesimin en dik noktalarında haykırıyorum bu mısraları boğazın esen rüzgarlarına karşı. Bu güzelliğin üzerinden haykırabiliyorsam şehrime istediğim gibi sebebini uzaklarda aramak cahillik olur. Türkülerimizi aklıselim bir şekilde dinlemek yeterli bunun için.

Türkü diyorsam gerçek türkülerimizden bahsediyorum. Bu zamanda gençlerimize yutturulmaya çalışılan acayip sözlerin

yazılıp arkasına duygusuz saz notalarının konulduğu her şeyden uzak şaklaban melodilerinden değil , yada türkü söylemekten bir haber bay ve bayanların acayip posterleri ile süslenmiş türkü evi altında kurulan barlarda yapılan mırıldanmalar da değil , yada canım türkülerimizi çeşitli siyasi görüşlerine alet eden ve hatta her türlü siyasi görüşünü güya besteledikleri Türkü şarkıları ile lanse etmeye çalışan siyasi gruplarda değil , ya da en önemlilerinden sosyete şempanzelerine “ağrı dağın eteğinde” diye diye göbek attıran ve halay çektirenlerden , çekenlerden ve yayınlayanlardan hiç ama hiç değil. Aklıma gelmişken uzun parmaklı kısa kollu şov programlarından da değil.

Koskoca bir kuşak geçmişini bilemeden güya kendini yanık yanık sesleriyle türkücü sınıfına sokan şehir farelerinin televizyonlarda ki şovlarıyla büyüyor. Teknikten , ilimden , bilimden , sanattan , kültürden , eğitimden bu kadar uzak bir gençlik. Üzülüyorum , kızıyorum , sinirleniyorum . . . Suç kimin ? Kontrol altında tutulamayan ve rant peşinde olan medyanın ve medya patronlarının. Bence ülkemizin en büyük düşmanıdır medya. Cehaletin çoğunluk olduğu ülkelerde medya vücutta dolaşan sinsi bir virüs gibidir. Sizi içten içe yıkar. Bir bakarsınız bir gün karaciğeriniz yağlanmış , böbreğinizin teki işlemez olmuş , beyinde tümör oluşmuş vs… Canım ülkemizin son 20 yılda geldiği nokta acı ama gerçek budur. Medya ya sorarsanız halk istiyor biz yapıyoruz der. Halk tabi ister eğitimin dünya ortalamasında en düşük gezdiği ülke olursak daha neler istemez ki . Akıllı bir şov adamının dediği gibi eğitim şart. Neyse bu konularda bazen çok hassas oluyorum. Hele ki konu müzik olunca…

“Havada bulut yok” isimli türkümüze gelir isek ; bu türkümüz bir şekilde “Yemen Türküsü” diye de hala satılmaya çalışılmaktadır. Hatta o ünlü huş , simus , musti saçmalıklarıyla da gündem bir zaman yeterince meşgul edilmişti. En kötüsü de ne biliyor musunuz ? İçten başlamışsınız Türkü’yü elinizde geldiğince söylemeye nakarata gelirsiniz burası muştur diye söylersiniz türküyü bitirirsiniz ve adamın teki çıkar der ki abi orası huş olacaktır başka birisi huş değil simus . Konuyu bilen başlar ikna etmeye arkadaşlarını ama nafile…

Bu türkümüzle ilgili Atamız bir söyleşide gözyaşlarını tutamayarak şöyle demiş : “Anadolu çocuklarının ne işleri vardı Yemen çöllerinde? Oraya gönderildiklerinde belki yeni evliydiler. İçlerinden birinin şansı yaver gider de geri dönebilse kendisi ve eşi yaşlanmış, çocuğu kızsa gelinlik çağa gelmiş, erkekse koskoca delikanlı olmuş bulurdu. Bütün bunlar ne içindi? Yazık günah değilmiydi evlatlarımıza ?”

Acılı , elemli ve yaslı bir türkünün öyküsüdür bu;

“Tarihi bilinmez. Aslında bilinir de herkes kendine göre değişik bir tarih söyler. Ama biz olayın gerçek yüzünü olayı yaşayan ve anlatanların diliyle türküyü dönüştürüldüğü biçimiyle anlatalım. Anlatılanlara göre o tarihte Osmanlı yemen çöllerinde zorlu bir savaşa tutulmuştur.Divanlar kurulur,savaş ve şartları haftalar boyu tartışılır durulur.Sonunda çözümün yemen ellerine vilayetlerden birinde oluşturulacak bir alayla gidilmesinin mümkün olduğuna karar verilir.Düşünülür ki;bir tek vilayetten birlik oluşunca bunlar hep akraba ve hısım olacakları için birbirlerine bağlılığı ve dayanışmaları ile savaş alanında kaçmaları söz konusu olamaz.Haberler salınır.Osmanlının dört bir yanından uzun beklemelere karşın istekli çıkmaz bu oluşuma.Aslında istek olmasına olurda Osmanlının istediği gibi olmaz.Değişik vilayetlerden çıkan bu gönüllü sayısı da yeterli gelmez.

Bu sırada Muş’tan , Malazgirt ve Varto’dan bir ses yükselir Osmanlıya; “hepimiz varız,gönüllüyüz Yemen çöllerine gitmeye ! ”

Osmanlıya haber iletilir. Yetkililer bakar sayı yeterli, karar verilir ve yemen çöllerine Muş’tan oluşturulan bir redif alayı gönderilir.Yemen’e gidilmesine gidilir ama,hiçbiride geri dönmez.İşte bu türkü gidip gelemeyen o isimsiz kahramanlardan Muş’a kalan sevgilisinin sesi,özlemi,elemi ve de acısıdır. ” kaynak : www.mus.gen.tr

lki 1944 yılında Muzaffer Sarısözen başkanlığında Bedii Yönetken ve teknisyen Rıza Yetişken’den kurulu bir ekip tarafından Muş’ta yapılan derleme çalışmasında yörede düğünlerde def çalan ve düğünü yöneten Duriye Keskin İsimli bir kadın kaynak kişi olarak dinlenmiş, Türkü bir plâğa kaydedildikten sonra kendisine dinletilmiş ve onayı alındıktan sonra türkünün notası çıkarılmış ve TRT repertuarına 341 numarayla alınmıştır.Alınan metin şudur:

HAVADA BULUT YOK

Havada bulut yok bu ne dumandır
Mehlede ölüm yok bu ne şivandır
Bu yemen elleri ne de yamandır

Ano Yemen’dir gülü çemendir
Giden gelmiyor acep nedendir ?
Burası Muş’tur, yolu yokuştur
Giden gelmiyor acep ne iştir ?

Kışlanın önünde çalınır sazlar
Ayağım yalnayak yüreğim sızlar
Yemene gidene ağlasın kızlar

Ano Yemen’dir gülü çemendir
Giden gelmiyor acep nedendir ?
Burası Muş’tur, yolu yokuştur
Giden gelmiyor acep ne iştir ?

Kışlanın önünde redif sesi var
Açın çantasını bakın nesi var
Bir çift potin ile bir de fesi var

Ano Yemen’dir gülü çemendir
Giden gelmiyor acep nedendir ?
Burası Muş’tur, yolu yokuştur
Giden gelmiyor acep ne iştir ?

BU DEĞERLİ TÜRKÜMÜZ İLE İLGİLİ SN.MURAT GÜVEN’İN YAPTIĞI DETAYLI ARAŞTIRMA İÇİN LÜTFEN TIKLAYINIZ…

HAVADA BULUT YOK (kısaltılmamış hali)
Havada bulut yok bu ne dumandır
Mahlede ölüm yok bu ne şivandır
Bu yemen elleri ne de yamandır

Ano Yemen’dir gülü çemendir
Giden gelmiyor acep nedendir
Burası Muş’tur yolu yokuştur
Giden gelmiyor acep ne iştir

Mongokun suları ovaya akar
Ağam asker olmuş yüreğim yakar
Gözlerim kan çanak ağama bakar

Gider isem ağam sana köleyim
Cemalin bir gülsün ben de geleyim
Yemen çöllerinde senle öleyim

Şafağın atmışta terkisin bağlar
Yavuklunun oturmuş için kan ağlar
Hasretin dayanmaz bostanlar bağlar

Saçımın telini edem hedayet
Günahım yoğtur ki dilem nedamet
Muş’tan başka yoğmu burda velayet

Kışlanın önünde çalınır sazlar
Gözlerim ağlıyor yüreğim sızlar
Yemen’e gidene ağlıyor kızlar

Tez gel ağam tez gel eğlenmiyesin
İngiliz hayındır güvenmeyesin
Arap dilber çoktur evlenmiyesin

Karasu uzanır sıra söğütler
Yüzbaşım oturmuş asker öğütler
Yemen’e gidiyor baba yiğitler

Kışlanın önünde redif sesi var
Açın çantasına bakın nesi var
Bir çift potin ile birde fesi var

Tüfekler çatıldı kaşlar çatıldı
Ağam mavzer-ilen öge atıldı
Alkanlar içinde kuma yatıldı

Tez gel ağam tez gel dayanamirem
Uyku geflet basmış uyanamirem
Ağam öldüğüne inanamirem